Friesche Club: van schouwburg tot grand café

LEEUWARDEN - De Friesche Club is al jaren een vaste aanblik in de binnenstad van Leeuwarden. Het gebouw heeft een rijke geschiedenis waarbij verschillende facetten belangrijk zijn.

Het pand van De Friesche Club is in 1801 gebouwd. De Leeuwarder muziekmeester en organist Johannes Posthumus kocht toen twee woningen aan de Haniasteeg, die hij liet verbouwen tot een beneden- en een bovenzaal. Voor Posthumus een hele vooruitgang, want reeds hiervoor vertoonde hij voor vrienden op de zolder van zijn woning in het Maria Annastraatje toneelstukjes. Op gegeven moment was er zoveel aanloop dat die ruimte niet groot genoeg meer was. Al snel volgde nog meer uitbreiding en maakte hij een ingang voor de schouwburg aan het Ruiterskwartier. In 1881 opende De Harmonie en daarom werd het pand omgetoverd tot koffiehuis.

Rond 1915 deed de Friesche Billard Club haar intrede in de Friesche Club. Uiteindelijk is het koffiehuis veranderd in een clubhuis. Afgezonderd van de ‘normale’ mensen en puur bedoeld voor leden van de club. De schouwburgzaal werd vol gezet met biljarttafels. De entourage doet nog steeds denken aan een theater. ,,De zaal is erg bijzonder. Zo’n grote biljartzaal zie je bijna nergens. De historische sfeer willen wij graag behouden. Aan gasten brengen wij ook de geschiedenis van het pand over”, zegt Jenkie de Leeuw, bedrijfsleidster bij de Friesche Club. Naast dat de biljartclub in het pand gevestigd is, kan er sinds 1991 ook gekegeld worden in De Friesche Club. De biljarters spelen op verschillende niveaus. De beste ploeg van De Friesche Club speelt in de tweede divisie. En Allard Hobers, kampioen vierde divisie, biljart ook in het markante pand. ,,Je hoeft niet heel goed te zijn hoor. Mensen kunnen het hier ook leren”, benadrukt de Leeuw.

Vanaf 2015 is het pand opengesteld voor iedereen en kwam er tevens een grand café bij. De veelzijdigheid van De Friesche Club wordt duidelijk bij binnenkomst. De sfeer is warm en vertelt een verhaal. De stoelen in het grand gafé stammen uit 1931. Ook de stamtafel uit die tijd staat er nog steeds. Vroeger mochten aan de stamtafel alleen bestuursleden zitten en prominenten. Andere leden moesten blij zijn dat zij op de tweede rij werden geduld. Deelnemen aan het gesprek werd echter niet toegestaan. Achter het grand café zitten de historische biljartzaal en de kegelbanen. Bij de kegelbanen hangen meerdere prijzenkasten die ook het historische beeld weergeven. ,,Het is een rijk verhaal en dat maakt deze plek uniek. Mensen die hier komen voelen dat en zien dat er veel te doen is bij De Friesche Club.”

,,Het was niet meer van deze tijd om alles achter gesloten deuren te houden. We hebben nu ruim tweehonderd leden en we hebben door de opening de drempel voor meer leden verlaagd. Aan het begin moest De Friesche Club op de kaart gezet worden als een open gelegenheid. Door onder meer promotie en het wekelijks organiseren van livemuziek is dat gelukt. Er lopen nu zoveel soorten mensen naar binnen. Van biljarters en kegelaars tot mensen die gewoon even een bakje koffie komen doen. Dat is elke dag weer mooi om te zien.”

Het toekomstbeeld voor De Friesche Club is duidelijk. ,,De warme sfeer willen wij behouden. Als gasten binnenkomen moet het voelen als één grote familie. En met zoveel mogelijk mensen binnen onze muren gaat het heel erg leven. Dat is waar wij elke dag op gericht zijn.”

Tekst: Joshi Kuiper