Australiërs werpen frisse blik op stad en land

LEEUWARDEN - Waarom nieuwe dingen realiseren als je ook iets bijzonders kunt maken van wat er al is? Dat is de gedachte achter het Australische Victoria Eco-Innovation Lab (VEIL), dat in het kader van ‘Urban Eco Acupuncture’ ideeën bedacht voor duurzame vernieuwingen in en rondom Leeuwarden.

Zoals bij acupunctuur één kleine speldenprik in de huid effect kan hebben voor het hele lijf, zo moet Urban Eco Acupuncture met kleine wijzigingen effect hebben op de hele omgeving. Neem als voorbeeld Sense of Place, één van de LF2018-projecten. Langs de hele Waddenkust zien 25 innovatieve kunstwerken en landschapsarchitectuurprojecten het levenslicht. Een opwaardering van het gebied. Belangrijk doel hierbij is om zoveel mogelijk mensen in de omgeving erbij te betrekken, om zo de impact te vergroten. Nieuwe kijk op water Verder bouwen op wat er al is, zoals bij Sense of Place, is iets wat altijd en overal kan. Daarom hebben twintig masterstudenten architectuur, stadsontwikkeling en landschapsarchitectuur van de Melbourne University enkele weken in de Leeuwarder Blokhuispoort doorgebracht om met frisse blik te kijken naar bestaande situaties. Hun voornaamste missie was nadenken over hoe Leeuwarden zich nog beter kan profileren als een dynamisch en interessant middelpunt voor bedrijven, studenten en inwoners. Voordat ze aan de slag gingen, gingen ze met Joop Mulder, initiator van Sense of Place, op busreis langs de Waddenkust. Ze leerden over kwelders, dijken, inpoldering, de gevolgen van klimaatverandering, en het leven onder NAP. Een hele ervaring voor de studenten, die wel gehoord hadden van dijken, maar er nog nooit een hadden gezien. En ook het idee dat veel Nederlanders leven onder zeeniveau, is iets waar ze zich maar weinig bij voor konden stellen. Omgeving betrekken Gevoed door al deze indrukken, gingen de studenten aan de slag. Ze werden begeleid door Chris Ryan en dr. Michael Trudgeon, professoren aan de Melbourne University. Ryan: ,,Veranderingen moeten dingen zijn waar iedereen aan mee wil doen. Wij bedenken niet plannen die moeten worden uitgevoerd, maar plannen die dienen als inspiratie voor de omgeving, die vervolgens zélf besluit wat er gaat gebeuren. Door van onderen af te werken, krijg je meer draagvlak.” De Australische studenten hopen met hun ideeën verschillende balletjes aan het rollen te krijgen. Bijvoorbeeld voor wat betreft het huidige Cambuurstadion: wat moet ermee gebeuren als het nieuwe stadion een feit is? ,,Zo’n gebouw platgooien en daar vervolgens nieuwe gebouwen neerzetten is duur, en je verliest iets wat van waarde is voor veel mensen”, aldus Ryan. ,,Beter is het om de omgeving erbij te betrekken; wat zouden zíj ermee willen?” Drijvend dorp Enkele studenten hebben erover nagedacht, en kwamen onder meer met het idee om er een multifunctionele locatie te maken, met bijvoorbeeld een park en de mogelijkheid om er openluchtconcerten te laten plaatsvinden. ,,Maar wel met behoud van de architectuur”, aldus student Dana. Ook het onder de aandacht brengen van de Leeuwarder kennisinstellingen en studenten was een onderwerp waarover de Australiërs zich mochten buigen. Verder hebben de jongeren gebrainstormd over de Middelsee bij De Zuidlanden. Een van de ideeën is om hier een drijvend dorp op het water te realiseren. Inspiratie hiervoor is geput uit het verhaal van Joop Mulder, over klimaatverandering en het dijkenlandschap. Aantrekkelijke regio VEIL is overigens ook betrokken bij Sense of Place. Mulder geeft aan dat het Waddengebied vergeten landschap is. ,,Mensen trekken er weg, dorpen lopen leeg. Dat terwijl er echt kansen liggen. Bijvoorbeeld met betrekking tot de strijd tegen het water. De vraag is: Wat heb je, en wat doe je ermee? En vooral: hoe betrek je mensen daarbij? Vanuit Sense of Place en vanuit VEIL denken we hierover na op een iets andere manier. Beide projecten zullen elkaar versterken en leiden tot een Friese hoofdstad en een Waddengebied die meer aantrekkelijk worden voor jong en oud om zich te vestigen.”