'Deze situatie is ongekend; Leeuwarden is soms net een spookstad'

LEEUWARDEN - Vuilnismannen Henk Essing en Danny Lenting rijden dagelijks voor Omrin door Leeuwarden en omliggende dorpen. Henk met zijn inzamelvoertuig door parken en straten, Danny met een enorme vuilniswagen voor het ophalen van huishoudelijk afval.

Sinds de coronacrisis is het afvalaanbod op hun routes verdubbeld en puilen de prullenbakken uit. Onderweg komen ze van alles tegen. Hier hun verhaal.

,,Het afval ligt overal, dus passen we onze routes aan. De bakken puilen uit en mensen dumpen hun afval regelmatig ernaast. Het is ongekend, zo heb ik het nog nooit meegemaakt", vertelt Henk. Hij komt uit Leeuwarden en rijdt al meer dan twintig jaar voor Omrin. Danny, uit Wirdum,  rijdt al bijna acht jaar voor het afvalbedrijf en vult aan: ,,De situatie in de stad is heel bijzonder. Overal staan de kleppen van de containers open. Mensen stampen ze helemaal vol. Omdat bijna iedereen thuis zit, is het aanbod ook verdubbeld. Overal in de straten staan ook auto’s geparkeerd en spelen kinderen buiten. Wij moeten onderweg erg oppassen, want het is lastig manoeuvreren met zo’n grote vuilniswagen. Maar het is ons werk. Het voelt goed dat we zo de samenleving draaiende kunnen houden. Als iedereen maar een beetje extra oplet!”

Tijdens zijn weekenddiensten maakt Henk het centrum van de stad schoon. Henk: ,,Maar er is geen uitgaansleven meer. De stad is nu uitgestorven. Best eng. Alsof er een bom is ontploft. Helemaal stil. Net een spookstad.” Tijdens zijn ritten zijn ook de Leeuwarder winkelstraten vaak leeg. ,,Het ziet er triest uit. Ik spreek regelmatig mensen uit de horeca. Die zijn somber en vrezen voor hun bedrijf. Sommigen zijn echt in paniek. Dat is soms hartverscheurend.”

Voor de vuilnismannen staan hygiëne en veiligheid voorop. Danny legt uit: ,,Altijd handschoenen aan en afstand houden. Handvatten, portier en stuur ontsmetten we regelmatig en als het nodig is dragen we een mondkapje. Dat hebben we standaard bij ons in de cabine. Op routes rijd ik nu ook nog met één collega in plaats van drie in de cabine.”

Op veel plekken in de stad zwerft rommel, dagelijks ruimt hij op. Henk verklaart: ,,Bij de horeca die nog wel open is, zoals de visboer en de McDrive, ligt extra zwerfafval. Klanten mogen niet binnen eten, dus doen ze het buiten en laten vervolgens de rommel achter. Vogels en katten hebben die tasjes zo open. Daar moet je dus zo snel mogelijk bij zijn om vervuiling tegen te gaan. Wij willen toch allemaal een schone stad.” En daar waar de horeca leeg is, stromen de parken vol. Henk: ,,Ondanks alle waarschuwingen komen veel jongeren daar nog samen en houden geen 1,5 meter afstand. Dat verandert nauwelijks. Ik heb ook nog nooit zoveel mensen met honden zien wandelen.”

Ondanks deze moeilijke tijd blijven ze het afval ophalen. Henk: ,,Wat er ook gebeurt, wij zorgen voor een schone stad en schone omliggende dorpen. Sommige mensen lijken wel eens te vergeten dat de afvalbranche ook een cruciale sector is, net als de zorg. Iets meer waardering zou fijn zijn, ook onderweg. Stel het afval blijft staan, dat zou ook een ramp zijn.” Danny vertelt: ,,Gelukkig maken we het soms ook anders mee. Onlangs stond een ouder echtpaar vanaf hun balkon spontaan voor ons te applaudisseren. Dat doet je wel wat hoor. Kippenvel. Blij verrast met die aandacht.”